Vorstelijke visite op de Veluwe

Maandag is het koningsdag en trekt de koning met zijn gezin het land in om mensen te ontmoeten. In de tijd van koningin Juliana kwam het bezoek juist naar haar toe. Bezoekjes aan andere plekken in het land deed ze op andere momenten. Zoals op 10 juni 1954, toen Hare Majesteit een bezoek bracht aan onze regio.

Zwart/wit foto van een groep mensen en koningin Juliana. aan de linkerkant liggen zandzakken.

In SuperNoVA kijken we naar een archiefstuk uit onze collectie. Ben je benieuwd naar de archieven die het Noord-Veluws Archief beheert? Kijk dan eens verder op www.noordveluwsarchief.nl!

Maandag is het koningsdag en trekt de koning met zijn gezin het land in om mensen te ontmoeten. In de tijd van koningin Juliana kwam het bezoek juist naar haar toe. Bezoekjes aan andere plekken in het land deed ze op andere momenten. Zoals op 10 juni 1954, toen Hare Majesteit een bezoek bracht aan onze regio.

Strakke planning

Afbeelding 1 – 4002.182 Route werkbezoek H.M. de koningin op de Noord-Veluwe 10 juni 1954

Het was dus van belang dat de strakke planning nauwkeurig werd nageleefd. Zo stond er onder andere een bezoek aan psychiatrisch ziekenhuis Veldwijk in Ermelo gepland, van 10:17 tot 10:37, een bezoek aan een kruidendrogerij in Doornspijk van 15:25 tot 15:33 en een bezoek van tien minuten aan vakantieoord Beltgraven. Andere stops waren onder meer sanatorium Sonnevanck, Melkfabriek Verenigde Veluwse Melkproducten en diverse gemeentehuizen.

Om te zorgen dat alles soepel zou verlopen was natuurlijk flink wat voorbereiding nodig. In de maanden voor het bezoek werden een hoop brieven gestuurd tussen de gemeenten, de commissaris van de koningin en andere betrokken partijen. In Doornspijk was het bijvoorbeeld de bedoeling dat alle schoolkinderen uit de gemeente zich bij het gemeentehuis zouden verzamelen om een groet te brengen aan de koningin. Allereerst moest er voor hen vervoer worden geregeld. De ongeveer duizend leerlingen en zestien leerkrachten werden met bussen opgehaald van de verschillende scholen en een uur voordat de koningin zou arriveren afgezet bij het gemeentehuis van Doornspijk. Voor al die kinderen moest ook een traktatie worden geregeld en een vlaggetje om mee te zwaaien. En misschien wel het belangrijkst, er moest een tribune voor ze worden gebouwd. Voor elk kind werd daarbij een ruimte van 35 x 47,5 cm berekend.

Ordelijk verloop

De koningin kwam natuurlijk niet in haar eentje. Een uitgebreide stoet, bestaande uit negen motoren en acht auto’s begeleidde haar op haar reis. Om ervoor te zorgen dat de optocht zonder vertraging de route kon volgen werden alleen in de gemeente Doornspijk al 52 extra politiemannen ingeschakeld. Het kruisende verkeer moest worden tegengehouden en men was ook alert op de vele toeschouwers die werden verwacht. Enkele dagen voor het bezoek werd in de krant aangekondigd welke plekken werden aangeraden langs de weg om een glimp te kunnen opvangen van de koningin.

Geschenken

Voor de toeschouwers was het uiteraard een bijzondere dag. Sommigen hadden zelfs een cadeau voorbereid voor de koningin. Zo kreeg Juliana van een bewoner van blindeninstituut Sonneheerdt een gevlochten mandje en vier lepeltjes die in de werkplaats van de instelling gemaakt waren. Van enkele Oldebroekers kreeg de koningin een in Olderbroeker klederdracht geklede pop. Enkele inwoners van Ermelo hadden de krachten gebundeld om een speciaal voor de gelegenheid gemaakte zilveren tafelbel te kunnen schenken. Bij de laatste stop, in Elspeet, boden drie jongens Juliana nog een “reusachtig krentenbrood” aan.

Het bezoek aan de Noord-Veluwe eindigde met een laatste handdruk tussen de koningin en burgemeester Martens van Ermelo. Ondanks de strakke planning werd het programma toch drie kwartier later dan gepland afgerond. De koninklijke stoet verdween weer naar paleis het Loo en de deelnemende gemeenten konden terugkijken op een geslaagde dag.

Afbeelding 2 – 4002.182 Geschenk van de burgerij van het dorp Ermelo

Verder lezen over het bezoek van koningin Juliana?

Op verschillende vestigingen liggen documenten over de voorbereidingen en het verloop van het bezoek. Je vindt ze in de volgende archieven (Toegang_Inventarisnummer): Ermelo & Nunspeet 4002_182, Doornspijk 1005_171, Elburg 1051_434, Oldebroek 2028_15, Harderwijk 5055_393. De stukken zijn in te zien op de studiezalen, reserveer vooraf je bezoek.

Een dag later verscheen in de lokale kranten een uitgebreid verslag van het bezoek.